Warsztat kompetencji chłodniczych w certyfikacji osób — COCH Kraków

Certyfikacja Osob

Akredytowana certyfikacja kompetencji personelu w chłodnictwie, klimatyzacji i pompach ciepła wg PN-EN ISO 22712:2023-09 — akredytacja PCA AC 056.
AC 056
Certyfikacja personelu
ISO 22712
Norma kompetencji
4 poziomy
BA · WK · FO · LE
80+ lat
Doświadczenia HVACR

Akredytowana certyfikacja kompetencji osób

W dynamicznie rozwijającej się branży chłodnictwa, klimatyzacji i pomp ciepła profesjonalne kompetencje są kluczowe dla jakości usług i bezpieczeństwa pracy. Centralny Ośrodek Chłodnictwa COCH w Krakowie oferuje certyfikację kompetencji osób działających w tej dziedzinie, potwierdzającą kwalifikacje zgodnie z normami międzynarodowymi — ISO 22712:2023 (PN-EN ISO 22712:2023-09).

Jednostka Certyfikująca COCH przeprowadza niezależną ocenę wiedzy i umiejętności oraz wydaje akredytowane certyfikaty kompetencji dla instalatorów, serwisantów i projektantów branży HVACR. Działamy na podstawie akredytacji Polskiego Centrum Akredytacji nr AC 056 zgodnie z PN-EN ISO/IEC 17024.

Certyfikacja wg PN-EN ISO 22712:2023-09 obejmuje cztery poziomy kompetencji (BA · WK · FO · LE) oraz kategorie czynników, w tym syntetyczne F-gazy, czynniki palne (np. R290), CO2 (R744) i amoniak (R717). Ocena łączy pisemny egzamin teoretyczny ze sprawdzianem umiejętności praktycznych.

Po pozytywnej decyzji wydawany jest certyfikat ważny 5 lat, z nadzorem w okresie ważności (w tym przekazaniem danych o doświadczeniu w połowie okresu) oraz możliwością ponownej certyfikacji.

Ważna informacja o zmianie normy: PN-EN 13313:2011 została wycofana i zastąpiona przez PN-EN ISO 22712:2023-09. Nowe certyfikaty są wydawane wyłącznie wg ISO 22712. Certyfikaty wydane na podstawie EN 13313 zachowują ważność do wygaśnięcia.

Certyfikacja osób (AC 056) jest odrębna od certyfikacji wyrobów (AC 036), od certyfikatów F-gazowych (zazwyczaj UDT) oraz od certyfikacji lutowacza — szczegóły w FAQ i usługach powiązanych.

Poziomy kompetencji i zakres czynników

Cztery poziomy kompetencji wg PN-EN ISO 22712:2023-09, ścieżki kwalifikacji, kategorie czynników, obszary wiedzy oraz zadania w cyklu życia instalacji.

Poziomy kompetencji (BA · WK · FO · LE)

BA

Poziom podstawowy (Basic appreciation level)

Poziom wiedzy i doświadczenia wymagany do omawiania głównych elementów umiejętności z innymi — np. sprawdzanie szczelności, usuwanie czynnika ziębniczego oraz czynności wskazane w normie ISO 22712.

Wykształcenie
Co najmniej na poziomie szkoły zawodowej
Doświadczenie
Co najmniej 1 rok praktyki w zakresie obsługi i/lub montażu instalacji ziębniczych (ścieżka alternatywna wg programu)
Szkolenie
Ukończone szkolenie w zakresie podstawowych zagadnień chłodnictwa, klimatyzacji i pomp ciepła (lub równoważna ścieżka wg programu)
WK

Poziom podwyższony (Working knowledge level)

Poziom wiedzy i doświadczenia wymagany do bezpośredniego udziału w decyzjach i czynnościach — m.in. szczelność, usuwanie czynnika, uruchomienie, przegląd eksploatacyjny, eksploatacja i wstrzymanie eksploatacji.

Wykształcenie
Co najmniej na poziomie szkoły zawodowej
Doświadczenie
Co najmniej 1 rok praktyki w zakresie obsługi i/lub montażu instalacji ziębniczych
Szkolenie
Ukończone szkolenie specjalistyczne (sprawdzanie szczelności, uruchomienie, przegląd, eksploatacja, wstrzymanie eksploatacji)
FO

Poziom wysoki / pełny (Fully operational level)

Poziom wiedzy i doświadczenia wymagany do samodzielnego wykonywania większości czynności — w tym montaż, prefabrykacja, odbiór, konserwacja ogólna i obiegu, demontaż oraz usuwanie czynnika.

Wykształcenie
Co najmniej na poziomie szkoły średniej (matura)
Doświadczenie
Co najmniej 3-letnie doświadczenie praktyczne w pełnym zakresie (montaż, uruchamianie, serwis, usuwanie czynnika)
Szkolenie
Pełne szkolenie specjalistyczne (szczelność, montaż, prefabrykacja, odbiór, konserwacja obiegu, demontaż, usuwanie czynnika)
LE

Poziom specjalistyczny (Leading edge level)

Poziom wiedzy i doświadczenia wymagany do wyższego rozwijania obszaru umiejętności — np. projektowanie oraz czynności wskazane w normie ISO 22712.

Wykształcenie
Wykształcenie wyższe techniczne LUB wykształcenie średnie techniczne
Doświadczenie
3-letnie doświadczenie zawodowe w zakresie projektowania urządzeń i instalacji chłodniczych, klimatyzacyjnych i pomp ciepła
Szkolenie
Szkolenie specjalistyczne (bezpieczna eksploatacja, BHP, ochrona środowiska, efektywność energetyczna) — lub równoważna ścieżka wg programu

Rodzaje czynników chłodniczych

HFC / HFO / SZWO

Syntetyczne F-gazy

Certyfikacja kompetencji personelu obsługującego fluorowane gazy cieplarniane (HFC, HFO, SZWO) w chłodnictwie i klimatyzacji.

R290 / węglowodory

Palne czynniki chłodnicze

Certyfikacja kompetencji w zakresie palnych czynników naturalnych, np. węglowodorów — R290 (propan).

CO2 / R744

Dwutlenek węgla (R744)

Certyfikacja kompetencji personelu dla instalacji z czynnikiem CO2 (R744).

NH3 / R717

Amoniak (R717)

Certyfikacja kompetencji personelu dla instalacji amoniakalnych (R717).

Zakres weryfikacji wiedzy i umiejętności

Egzamin teoretyczny i praktyczny oceniają kompetencje w następujących obszarach:

Podstawy termodynamiki

Właściwości czynników, diagramy i przemiany w obiegu chłodniczym.

Podzespoły

Budowa i zasada działania kluczowych elementów obiegu.

Przewody rurowe, połączenia i zawory

Rurociągi, połączenia nierozłączne oraz zawory.

Wyposażenie zabezpieczające

Urządzenia i elementy zabezpieczające instalację.

Płyny robocze

Właściwości czynników chłodniczych i płynów roboczych.

Komunikacja

Komunikacja techniczna powiązana z wykonywanymi czynnościami.

Zadania w cyklu życia instalacji

Zadania wskazane w normie ISO 22712 w zależności od poziomu kompetencji mogą dotyczyć:

ProjektowaniePrefabrykacja (montaż wstępny)MontażUruchomieniePrzekazanie do eksploatacjiEksploatacjaPrzegląd eksploatacyjnyKontrola szczelnościKonserwacja ogólnaKonserwacja obieguWstrzymanie eksploatacjiUsuwanie czynnika chłodniczegoDemontaż

Schemat procedury certyfikacji

Od wniosku i egzaminów przez decyzję certyfikacyjną do nadzoru i ponownej certyfikacji.

Przegląd głównych etapów — szczegóły każdego kroku znajdują się poniżej.

1Wniosek z załącznikami

Kandydat składa wniosek o certyfikację wraz z załącznikami dokumentującymi wykształcenie i praktykę zawodową.

Jak przygotować się do certyfikacji kompetencji

Dobór poziomu kompetencji, załączniki do wniosku oraz terminy obowiązujące w 5-letnim okresie ważności.

Poziom kompetencji i kategoria czynnika chłodniczego decydują o zakresie egzaminu i o treści certyfikatu. Warto ustalić je przed złożeniem wniosku — razem z dokumentami potwierdzającymi wykształcenie, praktykę i szkolenia wymagane na wybranym poziomie według PN-EN ISO 22712.

Krok po kroku

  1. 1Dobierz poziom kompetencji do rodzaju wykonywanej pracy: BA i WK — udział w czynnościach eksploatacyjnych; FO — samodzielne wykonywanie pełnego zakresu prac (montaż, uruchamianie, serwis, usuwanie czynnika); LE — projektowanie i rozwijanie obszaru umiejętności.
  2. 2Sprawdź kryteria kwalifikacyjne wybranego poziomu — wykształcenie, wymagany staż praktyczny i ukończone szkolenia, opisane w sekcji Zakres powyżej.
  3. 3Wskaż kategorię czynnika chłodniczego, której ma dotyczyć certyfikat: syntetyczne F-gazy (HFC, HFO, SZWO), czynniki palne (np. R290), dwutlenek węgla (R744) albo amoniak (R717).
  4. 4Skompletuj załączniki do wniosku: dokumenty potwierdzające wykształcenie, udokumentowaną praktykę zawodową oraz zaświadczenia o ukończonych szkoleniach.
  5. 5Przygotuj się do obu części egzaminu — pisemnego egzaminu teoretycznego oraz praktycznego sprawdzianu umiejętności, obejmujących zagadnienia i czynności wskazane w PN-EN ISO 22712.
  6. 6Prześlij wniosek na certyfikacja@coch.pl. Po przeglądzie wniosku i podpisaniu umowy o certyfikację i nadzór wyznaczamy termin egzaminu.
Terminy i obowiązki w okresie ważności
  • 5 latOkres ważności certyfikatu kompetencji liczony od daty wydania.
  • Po 2,5 rokuW połowie okresu ważności osoba certyfikowana przekazuje do jednostki dane wymagane w ramach nadzoru (praktyka, szkolenie, zapisy skarg).
  • Karta doświadczeniaPrace w zakresie objętym certyfikatem dokumentuje się w „Karcie doświadczenia zawodowego”, której wzór otrzymuje się wraz z certyfikatem.
  • Maks. 2,5 rokuSumaryczna dopuszczalna długość czasowych przerw w praktyce zawodowej w okresie ważności certyfikatu.
  • Min. 1 szkolenieW okresie ważności należy udokumentować odbycie co najmniej jednego szkolenia z obowiązujących przepisów i norm dotyczących bezpieczeństwa.

Dokumenty i formularze

Pobierz wniosek, Program Certyfikacji Kompetencji i powiązane deklaracje albo złóż wniosek online. Uzupełnione dokumenty prześlij na certyfikacja@coch.pl.

Wczytywanie dokumentów…

Uzupełnione dokumenty prześlij na certyfikacja@coch.pl

Opłaty

Informacje dotyczące opłat związanych z certyfikacją osób można uzyskać indywidualnie. Prosimy o wysłanie zapytania na adres: certyfikacja@coch.pl

Odwołania i skargi

Informacje na temat procedury rozpatrywania skarg i odwołań znajdziesz tutaj: Skargi i odwołania

Co zrobić z dokumentami

  1. 1Wypełnij wniosek tradycyjny albo skorzystaj z wersji online.
  2. 2Załącz dokumenty o wykształceniu i praktyce i prześlij na certyfikacja@coch.pl.
  3. 3Jednostka weryfikuje kwalifikacje i wpisuje Cię na sesję egzaminacyjną.
  4. 4Po pozytywnym egzaminie teoretycznym i praktycznym następuje wydanie certyfikatu.

Masz pytania do dokumentów?

Nie wiesz, jaki poziom kompetencji wybrać albo jak udokumentować praktykę? Zadzwoń lub napisz do biura certyfikacji.

Najczęstsze pytania

Poziomy, czynniki, ważność, opłaty, prawa i obowiązki osoby certyfikowanej oraz różnice względem certyfikacji wyrobów, F-gazów i certyfikacji lutowacza.

  • PN-EN ISO 22712 — Instalacje chłodnicze i pompy ciepła. Kompetencje personelu. Międzynarodowy standard zawierający wskazane czynności oraz profile kompetencyjne odnoszące się do kwalifikacji osób wykonujących prace związane z obiegiem chłodniczym urządzeń oraz instalacji chłodniczych, klimatyzacyjnych i pomp ciepła.
  • PN-EN ISO/IEC 17024 — Ocena zgodności. Wymagania dla jednostek certyfikujących osoby. Norma zawiera wymagania, które musi spełnić jednostka certyfikująca (akredytacja). W Polsce jedyną jednostką udzielającą akredytacji jest Polskie Centrum Akredytacji (PCA), a wydawane certyfikaty powinny zawierać odniesienie do udzielonej akredytacji (np. symbol akredytacji na certyfikacie).
  • Seria norm ISO 5149 oraz PN-EN 378 — bezpieczeństwo i ochrona środowiska. Wytyczne w zakresie projektowania, konstrukcji, usytuowania, ochrony środowiska i bezpieczeństwa. Normy przywołują wymagania kompetencji personelu, których zakres określa PN-EN ISO 22712 (następca normy EN 13313).
  • PN-EN IEC 60335-2-40 — elektryczny sprzęt do użytku domowego. Wymagania szczegółowe dotyczące pomp ciepła, klimatyzatorów i osuszaczy. Norma wskazuje na konieczność zapewnienia kompetentnego personelu, przeszkolonego zgodnie z normami, z udokumentowanymi kompetencjami — szczególnie przy palnych czynnikach chłodniczych.

Polski rynek akredytacji i oceny zgodności reguluje ustawa z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku, która wskazuje PCA jako jedyną jednostkę udzielającą akredytacji w Polsce.

Akredytacja AC 056

Jednostka Certyfikująca Personel posiada akredytację AC 056 wydaną przez Polskie Centrum Akredytacji i specjalizuje się w certyfikacji kwalifikacji personelu zgodnie z normą ISO 22712.

PCA AC 056

PCA · Jednostka akredytowana AC 056

Jednostka Certyfikująca Personel COCH

Nasz zespół specjalistów wspiera kandydatów na etapie przygotowania, egzaminu, certyfikacji i nadzoru. Akredytacja PCA AC 056 jest podstawą wiarygodności wydawanych certyfikatów kompetencji.

Kontakt z Działem Certyfikacji

Pytania o poziomy kompetencji, dokumenty, terminy egzaminów lub kolejne kroki.

mgr Miłosz Gratkowski

Kierownik Działu Certyfikacji

Jak do nas dojechać

Centralny Ośrodek Chłodnictwa „COCH”

ul. Juliusza Lea 116, 30-133 Kraków

Poniedziałek – piątek, 8:30 – 18:00

Wejście od ul. Juliusza Lea. Na terenie COCH dostępny parking dla klientów.

Chcesz potwierdzić swoje kompetencje?

Wyślij wniosek lub zadzwoń do biura certyfikacji. Pomożemy ustalić poziom kompetencji, dokumenty i kolejne kroki.